FokaFoka na egzaminZacznij za darmo

Środki trwałe i amortyzacja

Od 10 000 zł zaczyna się ewidencja, od miesiąca po wprowadzeniu — odpisy. Policz wartość początkową i harmonogram, a przy każdej liczbie zobacz artykuł, z którego ona wynika.

Dział: Księgowość i podatki · 22 pytania w bazie Foki · Stan prawny: 20 września 2026

Foka przyczepia metki do auta, laptopa i maszyny obok malejących klocków amortyzacji

Od jakiej wartości trzeba amortyzować środek trwały?

Odpowiedź z podstawą prawną i stanem prawnym, a pod nią pytania, na których sprawdzisz, czy rozumiesz ten temat.

Od jakiej wartości trzeba amortyzować środek trwały?

Odpowiedź

Przy wartości początkowej do 10 000 zł podatnik może nie dokonywać odpisów — wydatek jest wtedy kosztem uzyskania przychodów w miesiącu oddania składnika do używania. To uprawnienie, nie obowiązek: taki składnik wolno też wprowadzić do ewidencji i amortyzować normalnie. Powyżej 10 000 zł wyboru nie ma: składnik wchodzi do ewidencji najpóźniej w miesiącu przekazania do używania (art. 22d ust. 2), a odpisy biegną od miesiąca następnego (art. 22h ust. 1 pkt 1).

Pod powierzchnią

Podstawa prawna
art. 22d ust. 1 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Stan prawny
20 września 2026

Cały temat: Środki trwałe

Odpowiada pomocnik Foki: korzysta z modelu językowego i wyłącznie z materiałów Foki, pokazuje, z czego skorzystał, i może się pomylić — podstawę sprawdź w akcie. Jedno pytanie dziennie, bez konta i bez karty.W Twoim planie Foka Pro: 30 pytań dziennie.

Sprawdź, czy rozumiesz ten temat

5 pytań z bazy Foki. Pomyl się, a zobaczysz, co Foka robi z błędem.

Policz to tutaj

Liczy kod Foki, nie model językowy: ten sam wzór, który pomocnik stosuje w aplikacji. Wynik pokazuje każdy krok, więc da się go sprawdzić na kartce.

Czy trzeba amortyzować

Próg z art. 22d ust. 1 ustawy o PIT. Poniżej niego ustawa daje wybór, a nie nakaz.

Amortyzacja liniowa

Stawka pochodzi z Wykazu stawek amortyzacyjnych (art. 22i ust. 1 ustawy o PIT). Pierwszy odpis przypada na miesiąc po wprowadzeniu środka do ewidencji (art. 22h ust. 1 pkt 1), dlatego pierwszy rok bywa krótszy niż dwanaście odpisów.

Amortyzacja degresywna

Art. 22k ust. 1 ustawy o PIT: współczynnik nie wyższy niż 2,0, a od roku, w którym odpis byłby niższy od liniowego — dalej metodą liniową. Ten moment jest w harmonogramie policzony, nie oszacowany.

Podstawa i stan prawny

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dz.U. 1991 nr 80 poz. 350 (tekst jednolity)

Otwórz tekst jednolity

Stan prawny: 20 września 2026 — to dzień, w którym cytaty przy pytaniach porównaliśmy z tekstem jednolitym w Dzienniku Ustaw. Przepisy się zmieniają; przed decyzją sprawdź artykuł w tekście, do którego prowadzi link wyżej.

Cała ustawa po ludzku — co reguluje i od którego artykułu zacząć: karta „PIT” w bazie wiedzy.

Co reguluje ten zakres

Ustawa o PIT rozstrzyga, co jest środkiem trwałym (art. 22a), czego się nie amortyzuje (art. 22c), od jakiej wartości powstaje obowiązek (art. 22d), jak ustala się wartość początkową (art. 22g), od kiedy biegną odpisy i jak wybiera się metodę (art. 22h), czym jest metoda liniowa (art. 22i), degresywna i jednorazowa (art. 22k). Ustawa o rachunkowości patrzy na ten sam majątek od strony bilansu: ulepszenie i umorzenie (art. 31), okres ekonomicznej użyteczności i odpis aktualizujący (art. 32).

Gdzie się najczęściej potknąć

Najczęstszy błąd to mieszanie dwóch ustaw. Odpis podatkowy bierze stawkę z Wykazu stawek amortyzacyjnych (art. 22i ust. 1 ustawy o PIT), a odpis bilansowy — z okresu ekonomicznej użyteczności środka (art. 32 ust. 2 ustawy o rachunkowości). To bywają dwie różne liczby dla tego samego środka i obie są poprawne, każda w swojej księdze. Drugi częsty błąd: zakup środka trwałego nie jest kosztem w dacie faktury. Kosztem są dopiero odpisy.

Przepisy, od których warto zacząć

Numeracja bywa zmieniana nowelizacjami — sprawdź ją w tekście, do którego prowadzi link wyżej.

PrzepisCzego dotyczy
art. 22a ustawy o PITCo jest środkiem trwałym: kompletny, zdatny do użytku, ponad rok
art. 22c ustawy o PITCzego się nie amortyzuje: grunty, dzieła sztuki, lokale mieszkalne
art. 22d ustawy o PITPróg 10 000 zł i termin wprowadzenia do ewidencji
art. 22g ustawy o PITWartość początkowa: cena nabycia, koszt wytworzenia, VAT
art. 22h ustawy o PITOd kiedy odpisy i kiedy wybiera się metodę
art. 22i ustawy o PITMetoda liniowa i podwyższanie stawek z Wykazu
art. 22k ustawy o PITMetoda degresywna i jednorazowy odpis do 50 000 euro
art. 31 ustawy o rachunkowościUlepszenie powiększa wartość początkową
art. 32 ustawy o rachunkowościOkres ekonomicznej użyteczności i odpis aktualizujący

Najczęstsze pytania

Czy zakup środka trwałego jest kosztem w miesiącu zakupu?

Nie, jeżeli wartość początkowa przekracza 10 000 zł. Kosztem są odpisy amortyzacyjne, a te biegną dopiero od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia składnika do ewidencji (art. 22h ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT). Sam zakup przestawia tylko pozycje w bilansie: rośnie majątek trwały i rośnie zobowiązanie wobec dostawcy.

Czy VAT wchodzi do wartości początkowej?

Zwykle nie. Art. 22g ust. 3 ustawy o PIT każe pomniejszyć cenę nabycia o podatek od towarów i usług, ale robi wyjątek dla przypadków, w których VAT nie jest podatkiem naliczonym albo odliczenie podatnikowi nie przysługuje. Wtedy VAT — w całości albo w połowie, jak przy pojazdach samochodowych z art. 86a ust. 1 ustawy o VAT — zwiększa wartość początkową.

Czym różni się amortyzacja liniowa od degresywnej?

Liniowa (art. 22i ust. 1 ustawy o PIT) dzieli wartość początkową równo, według stawki z Wykazu. Degresywna (art. 22k ust. 1) podwyższa tę stawkę współczynnikiem nie wyższym niż 2,0 i w kolejnych latach liczy odpis od wartości pomniejszonej o dotychczasowe odpisy, więc odpisy maleją. Od roku, w którym odpis degresywny byłby niższy od liniowego, ustawa nakazuje przejść na liniowy.

Czy gruntu też się nie amortyzuje?

Nie amortyzuje się go. Art. 22c pkt 1 ustawy o PIT wyłącza z amortyzacji grunty i prawa wieczystego użytkowania gruntów. Budynek postawiony na takim gruncie jest już odrębnym środkiem trwałym i amortyzacji podlega, o ile nie jest budynkiem mieszkalnym z art. 22c pkt 2.

Kiedy trzeba wprowadzić środek trwały do ewidencji?

Najpóźniej w miesiącu przekazania go do używania (art. 22d ust. 2 ustawy o PIT). Wpis późniejszy ustawa traktuje jako ujawnienie środka trwałego, a odpisy biegną wtedy od miesiąca następującego po miesiącu wprowadzenia do ewidencji (art. 22h ust. 1 pkt 4).

Powiązane tematy

Koszty

Kosztem nie jest to, co zapłacone z firmowego konta, ale to, co spełnia definicję z art. 22 ust. 1 ustawy o PIT i nie stoi w katalogu wyłączeń z art. 23.

Rachunkowość

Kto prowadzi księgi rachunkowe, na czym polega zasada memoriału, co jest dowodem księgowym i jak długo trzeba trzymać dokumenty.

VAT

Od jakiej sprzedaży trzeba zarejestrować się do VAT, kiedy odliczysz podatek naliczony i jakie terminy pilnuje urząd — z artykułem ustawy przy każdej odpowiedzi.

Ucz się dalej w treningu

Ten sam dział w aplikacji: pytania dobierane do Twoich błędów, wyjaśnienie i podstawa prawna przy każdej odpowiedzi, Foka Score dla każdego działu.

Otwórz trening Wróć do działu Księgowość i podatki

Plan bezpłatny daje 15 minut nauki dziennie po zalogowaniu i nie wymaga karty.

Foka nie prowadzi księgowości, nie wypełnia deklaracji i nie rozlicza wynagrodzeń. To narzędzie do nauki: odpowiedź, przepis i pytania sprawdzające. Nie zastępuje doradcy podatkowego ani księgowego. FokaExam jest niezależnym narzędziem do nauki. Nie jest powiązana z KNF ani z Ministerstwem Aktywów Państwowych i nie prowadzi egzaminów. Zakres i aktualność materiałów są weryfikowane względem oficjalnych źródeł.